ورس یا خوابیدگی در گندم و برنج یکی از مشکلات رایج در بین کشاورزان و شالی کاران می باشد .خوابیدگی سبب آسیب به محصولات کشاورزی و کاهش کیفیت و تناژ برداشت برنج یا گندم خواهد شد . گاها ورس شدید ، سبب شکستگی ساقه و آسیب به آوندها و سیستم انتقال مواد مغذی مورد نیاز دانه می شود . در ادامه ما به دلایل ایجاد ورس یا خوابیدگی در این دسته از غلات می پردازیم و سپس راهکارهایی برای کاهش و پیشگیری از آن بیان می کنیم . پس در ادامه این متن با ما همراه باشید :
1.علت و دلایل ایجاد ورس در گندم و برنچ
دلایل زیادی ممکن است سبب خوابیدگی یا ورس شود اما برخی از دلایل آن بدین شرح است .
کشاورزی نادرست : عدم رعایت نکات مهم در کشاورزی نظیر کشت تراکم بالای گندم و برنج (به علت رقابت برای جذب بهتر نور و منابع مربوطه) در مزارع یا کشت در زمین های سایه خیز و هم چنین استفاده از برخی نژادهای ضعیف (ارقام نامناسب ) نظیر ارقام بلند و حساس گندم از دلایل مهم کشاورزی نادرست و ابتلا به این مشکل در میان گندمکاران و شالی کاران می باشد .
دلایل چغرافیایی : برخی موارد نظیر وزش بادهای سنگین سبب آسیب به ساقه های غلات شده (مخصوصا در زمان مغزگیری و باردهی ) و باعث خم شدن آن ها می شود . باران های موسمی یا باران های سنگین نیز سبب خیس شدن خاک گیاهان شده و با سنگینی تاج غلات سبب ایجاد ورس در گندم و برنج می شود .
عوامل بیولوژیکی و فیزیکی و شیمیایی : در برخی موارد کشاورزان به اشتباه از کود های زیاد حاوی ازت و نیترات در مراحل رشد برنج و دیگر غلات استفاده می کنند ، این موضوع در رشد این دسته غلات اثرگذاشته ولی سبب ضعیف شدن ساقه و افزایش احتمال شکنندگی آن می شود . همچنین مغزگیری عالی و افزایش تعداد دانه در مراحل انتهایی و نزدیک برداشت گاها موجب ایجاد ورس در آنها می گردد.
برخی از آفات و بیماری های برنج و گندم که قبلا به آن اشاره کردیم سبب مکیدگی این آفات (نظیر کرم ساقه خوار، بیماری های نرم و شیتکی ) در ناحیه ساقه غلات شده و گیاهان را در معرض خمیدگی بیشتر قرار می دهد .

پیشگیری از خوابیدگی در گندم و برنج و….
- سعی کنید از گونه ها و ارقام با مقاومت بالا در برابر خمیدگی برای کشت یا نشا در خزانه استفاده کنید . همچنین از کشت تراکم بالای نشاء یا بذر در زمین های کشاورزی خود خودداری کنید . برنامه ریزی اصولی برای کشت در زمان مناسب با توجه به شرایط اقلیمی منطقه خود برای عدم مواجه با بارندگی های شدید یا وزش بادهای قوی از دیگر عوامل کاهش این موضوع می باشد .
- یکی از عناصر بسیار اساسی و پرنیاز برای کشت برنج و گندم عنصر سیلیسیوم می باشد که بسیار مفید است . از این جهت که سیلیسیوم منجر به استحکام دیواره سلولی می گردد ، هنگامی که شما استحکام دیواره سلولی را داشته باشید ، سبب می شود برنج و گندم در برابر ورس و آفات و بیماری ها و تنش های محیطی و… مقاوم شود . کرم ساقه خوار ، بلاست برنج و ورس و… را شاهد نباشید یا حداقل کمتر شاهد باشید . پس از مصرف کودهای حاوی سیلیس نظیر واکسیناتور از شرکت زمرد سبز کویر (میرجلیلی ) غافل نشوید .
- عنصر دیگری که اهمیت بالایی دارد . عنصر پتاسیم می باشد . پتاسیم در زمان های مغزگیری بسیار حاِئز اهمیت است و مقاومت در برابر تنش های محیطی را افزایش می دهد . پس استفاده از کودهای پتاس بالا نظیر کودهای ان پی کا با درصد بالای پتاسیم و …. برای این مرحله بسیار توصیه می گردد.
- همچنین مرتبا به مزارع خود سربزنید و کشت خود را مورد بررسی قرار دهید. و درصورت مشاهده هر گونه آفات و بیماری با استفاده از روش های مختلف بیولوژیکی و یا سموم کشاورزی سریعا آن را برطرف نمایید .
درصورت نیاز به هرگونه مشاوره و پاسخ دهی در این زمینه می توانید با کارشناسان شرکت زمرد سبز کویر (میرجلیلی ) تماس حاصل فرمایید . ممنون از توجه و همراهی شما عزیزان
سعی کنید این مطلب مفید را برای دوستان کشاورز خود به ویژه گندمکاران و شالی کاران برای کاهش ورس و خوابیدگی گندم و برنج در مزارع شان ، به اشتراک بگذارید .
