داغی(داغو) یا تنک شدن خوشه های پسته، که به آن لهیدگی و پُرنشدن مغز یا پوسیدگی مغز و چروکیدگی پوسته پسته هم گفته میشود، یکی از مشکلات رایج در باغداری و کشاورزی پسته می باشد که منجر به کاهش شدید محصول و کیفیت آن می شود. دلایل زیادی برای این مشکل رایج پسته وجود دارد که اغلب با هم در ارتباط هستند. در ادامه این متن قصد داریم در ابتدا به علت داغی یا تنک شدن خوشه های پسته بپردازیم و سپس راه حل های برطرف کردن آن را به طور مفصل برای شما عزیزان شرح دهیم . پس در ادامه این متن با ما همراه باشید :
دلایل، علائم داغی (داغو) و تنک شدن خوشه های پسته
1.کمبود مواد غذایی:
پتاسیم (K): فقدان عنصر پتاسیم یکی از مهمترین دلایل تنک شدن و داغی خوشه های پسته است. پتاسیم نقش حیاتی در انتقال قند و کربوهیدرات ها از برگهای درختان پسته به میوه و همچنین در فرآیند گرده افشانی و پر شدن مغز پسته و کاهش پوکی پسته نقش دارد. کمبود عنصر پتاسیم باعث میشود مغز پسته به خوبی تشکیل نشود.
روی (Zn) و بور (B): این عناصر ریزمغذی که قبلا در مغزگیری پسته مفصلا مورد تحلیل و بررسی قرار دادیم ، برای فرآیندهای فیزیولوژیکی و متابولیسمی گیاه از جمله گرده افشانی، تلقیح و رشد جنین در دانه ها و خوشه های پسته ضروری هستند. کمبود این دوعنصر میتواند منجر به سقط جنین و سوختگی و در نتیجه تنک شدن خوشه ها برروی درختان شما اثرگذار باشد.
ازت ، نیتروژن (N): ما در مقاله ای مفصلا به نقش ازت در درختان پسته اشاره کردیم و گفتیم هرچند کمبود شدید ازت میتواند باعث ضعف عمومی درخت شود و همچنین ازت در رشد و تقسیم سلولی بسیار موثر است ، اما مقدار بیش از حد آن نیز میتواند باعث افزایش شدید رویشی و زایشی زیاد و افزایش شوری خاک و همچنین عدم تعادل در جذب سایر عناصر، بهخصوص پتاسیم شود و در تنک شدن و داغی خوشه ها موثر باشد.
2. آبیاری غیراصولی:
تنش های خشکی: یکی از مهم ترین مسائل مربوط به کشاورزی آبیاری پسته می باشد . آبیاری غیراصولی مخصوصا کم ، بهویژه در مراحل حساس رشد دانه های پسته (اواخر بهار تا اواسط تابستان بسته به شرایط اقلیمی و گونه کشت شده)، میتواند باعث توقف و کندی در رشد مغز پسته و تنک شدن و داغی خوشه های پسته شود.
آبیاری بیش از حد یا زهکشی نامناسب: در این شرایط میتواند باعث خفگی ریشهها، افزایش احتمال به درگیری قارچ ریشه و کاهش جذب مواد غذایی و آبشویی زمین و خارج شدن مواد غذایی مورد نیاز درختان پسته از دسترس ریشه و مستعد شدن درخت به بیماریهای قارچی شود که همگی میتوانند به پر شدن مغز آسیب بزنند.
3.مشکلات گردهافشانی و تلقیح:
عدم گردهافشانی و تلقیح نامناسب : پسته گیاهی دوپایه است و برای تولید میوه به گرده درخت نر نیاز دارد. اگر باد، حشرات یا شرایط آب و هوایی نامساعد و دمای بالا مانع انتقال مؤثر گرده شوند، تلقیح به درستی انجام نمیشود و مغز پسته تشکیل نمیشود. در این شرایط بهتر است از گرده افشانی به روش مصنوعی بهره ببرید .
در نظر داشته باشید حتی با وجود گرده کافی و گرده افشانی مصنوعی، عواملی مانند دمای بالا یا پایین ، بادهای شدید در زمان گردهافشانی، رطوبت بالا، یا نقص ژنتیکی و کمبود برخی مواد مغذی ، در تخمک میتواند باعث عدم باروری موفق شده و دانههایی پوک ایجاد شود.
دمای زیاد (بالای 35 درجه سانتیگراد) در زمان گرده افشانی یا اوایل تشکیل پسته میتواند به سلولهای گرده و تخمک آسیب زده و مانع تلقیح یا رشد مغز شود. یخبندانهای دیررس بهاری (دماهای پایین تر از 4 درجه سانتیگراد) میتواند به گلها و میوههای جوان آسیب برساند. رطوبت زیاد هوا در زمان گردهافشانی (نظیر شرایط بارندگی) میتواند مانع آزاد شدن گرده یا چسبندگی آن به کلاله شود. همچنین استرس های محیطی سبب تغییر در تعادل هورمونی درختان پسته شده و در تلقیح اثر منفی می گذارد.
4.عوامل بیماریزا و آفات پسته:
بیماریهای قارچی: برخی بیماریهایی مانند شانکر ساقه و بیماریهای مشکوک قارچی (که پیشتر به قارچ ریشه اشاره کردیم.) میتوانند به ریشهها، ساقه، شاخهها و برگها آسیب رسانده و سبب عدم جذب مواد مغذی و انتقال آن به میوه شوند.
آفات: برخی آفات مانند پسیل پسته میتوانند با تغذیه و مکندگی از شیره گیاهی و مواد مغذی در قسمت های گلوگاه برگ ، ضعف عمومی در درخت ایجاد کنند و به طور غیرمستقیم بر کیفیت پسته شما تأثیر بگذارند. هرچند پسیل و دیگر آفات پسته نظیر شته و … به طور مستقیم عامل تنک شدن نیست، اما ضعف و استفاده از مواد مغذی مورد نیاز درختان پسته در داغی و تنک شدن خوشه های پسته بسیار موثر می باشد.
علائم داغو و تنک شدن خوشههای پسته:
عمدتا این موارد با مشاهدات میدانی و با چشم قابل رویت می باشند . یعنی شما شاهد خوشه هایی با تعداد زیاد پسته های ریز و آفتاب سوخته و قرمز تند در قبل از برداشت و حتی اوایل تا اواسط فصل رشد خواهید بود . هنگامی که مغز آن ها را بررسی می کنید عمدتا پوک یا نیمه پر هستند و قبل از برداشت دچار ریزش می شوند . همچنین در خوشه ها شاهد سایز متنوع پسته و یا میوه خواهید بود .
روشهای کنترل، پیشگیری و درمان تنک پسته:
1.تغذیه و کوددهی اصولی :
در ابتدا لازم است تا یک آزمایش خاک و برگ از باغات خود انجام دهید و فقر عناصر مورد نیاز درختان پسته خود را جبران کنید . همچنین یک برنامه کوددهی اصولی برای باغات پسته درنظر بگیرید . در این برنامه می بایست کودهای نظیر پتاس به صورت آبیاری و یا محلولپاش در زمان قبل از گلدهی و تشکیل میوه گنجانده شود. همچنین ریز مغذی ها و عناصر میکرو نظیر بور ، روی ، منگنز که در باروری پسته بسیار موثر می باشد ، در این بازه زمانی گنجانده شود . برخی از کودهای دامی پوسیده و کمپوست و هیومیک اسیدها در افزایش فعالیت میکروارگانیسم خاک و جذب بهتر عناصر غذایی و کاهش داغی و تنک شده خوشه های پسته ، می تواند به شما کمک کند.
2.آبیاری صحیح و مدیریت مزرعه پسته :
برنامه آبیاری منظمی برای خود در نظر بگیرید . همچنین روش هایی برای انباشت و ذخیره آب در زمان های حساس نظیر تشکیل میوه در نظر داشته باشید تا به علت قطعی برق چاه های کشاورزی یا …. دچار مشکل در آبیاری نشوید . دوره آبیاری خود و مقدار آن باید با سن درختان و نوع خاک شما تناسب داشته باشد . از زهکشی اصولی در هنگام آبیاری برای خارج شدن آب مازاد و کاهش شوری خاک با آبیاری غافل نشوید . همچنین سیستم های نوین آبیاری نظیر آبیاری قطره ای بسیار به شما کمک می کنند.
در بازه های زمانی بسیار گرم سال ، نظیر اوایل تا اواسط تابستان از تکنیک های متنوع در کاهش تنش های وارده بر درختان پسته نظیر استفاده از آمینواسیدها به صورت محلولپاشی غافل نشوید . هرس درختان پسته خود را برای نوردهی و تغذیه بهتر شاخه های اصلی جدی بگیرید و از روش های مالچ پاشی برای کاهش تبخیر آب استفاده نمایید.
مرتبا به مزارع خود سربزنید و در صورت وجود هرگونه آفات و بیماری های پسته با روش های متنوع آن را برطرف کنید . همچنین حذف علف های هرز را در مدیریت مزرعه خود قرار دهید.
3.گرده افشانی
اطمینان حاصل کنید که رقم پسته نر شما با رقم مادری (رقم اصلی کشت) سازگاری کافی دارد و در زمان مناسب گردهافشانی انجام میشود.
همچنین در زمان مناسب و شرایط آب و هوایی اصولی از نظر دمایی و نبود شرایط باد شدید و بارندگی اقدام به گرده افشانی و لقاح مصنوعی برای باغات پسته خود داشته باشید .
زمانبندی کوددهی و محلولپاشیها بسیار مهم است. پس با توجه به شرایط اقلیم آب و هوایی و نوع خاک و رقم کشت شده و…. می توانید با کارشناسان مجموعه ما در تماس باشید .
با رعایت این نکات بالا و مدیریت جامع و اصولی و مستمر وضعیت درختان پسته خود، میتوانید به طور قابل توجهی مشکل داغی (داغو ) و تنک شدن خوشه های پسته را کاهش داده و عملکرد و کیفیت محصول خود را بهبود بخشید.